|
GELİBOLU
Gelibolu Çanakkale Boğazının Marmara
Denizine doğru genişlemekte olan
bölümünde ve kendi adını taşıyan
yarım ada üzerinde kurulmuş ünlü bir
kenttir. Gelibolu, Asya ile Avrupa
arasında antik dönemlerden bu yana
daima köprü olmuş ünlü bir kenttir.
Kentin hangi yüzyılda ve kimler
tarafından kurulduğu
bilinmemektedir. Ancak tarihi, Truva
Kenti kadar eskidir. Osmanlılar
tarafından fethedildikten sonra
Gelibolu adını alan kentin bu adının
Gallipoli ya da Gallipolis ten
türediğini biliyoruz.
DOĞAL DURUMU
İlçe, Marmara Bölgesinin Güney
Marmara Bölümünde ve Çanakkale
Boğazının Kuzey yöresinde, Avrupa
yakasında, Gelibolu Yarımadası
üzerinde kurulmuş, Çanakkale iline
bağlı bir ilçedir. İlçenin kuzey
batısında doğal koyları ve balığı
ile ünlü Saroz Körfezi (Dünyada
kendi kendini temizleyen ender
denizlerdendir) ve güneyi nde Marmara nın bir bölümü ve Çanakkale Boğazı
vardır.
İKLİMİ- BİTKİ ÖRTÜSÜ
Gelibolu iklimi Trakya ve Ege iklim
bölgeleri arasında bir geçit sağlar.
Çanakkale Boğazı kıyısında
bulunduğundan yılın dört mevsiminde
devamlı hava akımlarının etkisi
altındadır. İlçede bitki örtüsü çam
ve zeytin ağaçlarından oluşur.
DENİZ VE KIYILARI
Yarımadayı Çanakkale Boğazı, Ege ve
Kuzey Egenin bir uzantısı olan Saroz
Körfezi çevreler. Kentin deniz
kıyıları doğal olarak hafif
akıntılıdır. Deniz ürünleri Marmara
Denizine özgüdür. İlgi çeken ve
turizme açık limanları, Fındıklı
Kömür Limanı, Güneyli Limanı, Davut
İskelesi, Despot Limanı,
Değirmendüzü Köyü altında Armutlu
Bahçe, Yeniköy Bahçeler Limanı kayda
değer güzelliktedir. Turizme çok
elverişli limanlardır. Özellikle
Kömür Limanı ilginç ve muhteşem
doğası ile özellikle su altı
sporları ile ilgilenenler için uğrak
yeridir.
EKONOMİK DURUM
İlçenin başlıca gelir kaynağı tarım
ve balıkçılıktır. Bunları turizm
izlemektedir. Gelibolu dendiğinde
akla mutlaka balık ve balıkçılık
gelir. Elbette balıkçılık denince de
kentin simgesi haline gelen sardalya
balığı ilk akla gelendir. Balık
konserveciliği ilçede üçüncü büyük
iş koludur.
BELDE VE KÖYLER
Beldeler; Evreşe, Bolayır, Kavakköy,
Köyler; Adilhan, Bayırköy, Bayramiç,
Burhanlı, Cevizli, Cumalı, Çokal, Değirmendüzü, Demirtepe, Fındıklı,
Güneyli, Ilgardere, Kavaklıtepe,
Kalealtı, Karainebeyli, Kocaçeşme,
Koruköy, Ocaklı, Pazarlı,
Süleymaniye, Sütlüce, Şadıllı,
Tayfur, Yeniköy ve Yürüce.
GELİBOLU İLE AKLA GELENLER
Marmara ve Çanakkale Boğazının şirin
yerlerinden birisi olan Gelibolu,
temiz ve akıntılı denizi, yeşilin ve
mavinin tüm tonlarının bir biri ile
kaynaştığı, muhteşem koyları ile
yörenin en güzel kentlerinden
biridir.
Turizmde Çanakkale den sonra en
gelişmiş ve en geleceği parlak
ilçedir. Kentte turizme etkili olan
tarihi değerler, Osmanlı ve Bizans
kalıntılarıdır. Savaş alanları ile
kentimizin temiz denizi, ilginç
doğası ve pırıl pırıl güneşi ilgi
çeker.
Gerek geçmiş ve gerekse yakın
tarihin en önemli olaylarının
yaşandığı topraklar olması ve
bulunduğu coğrafi konum nedeniyle
kültürlerin geçiş noktasında bulunan
Gelibolu, birçok tarihi, dini ve
turistik değeri de barındırmaktadır.
Bunun en iyi örneğini Dünyanın en
büyük Mevlevihan esinin şehrimizde
bulunmasından da anlıyoruz. Şu an
restorasyon çalışmalarının
tamamlandığı ve görkemli görüntüsü,
mimari harikası yapısıyla hayranlık
uyandıran Mevlevihane Binası
ilçemizdeki turizm akışını
hızlandırmaktadır. Tüm dünyada ve
ülkemizde çok fazla ilgi duyulan
‘Mevlevilik’ düşünce sistemi, bu
konuya ilgi duyan birçok insan şu
anda Gelibolu Mevlevihanesi ile
ilgilenmektedir.
Bunun yanı sıra Osmanlı
İmparatorluğunun Kaptan Paşalık
Eyaleti olan ve dönemin en ünlü
denizci, bilgin ve sanat adamının
Gelibolu da doğup ve yaşaması birçok
ünlü şahsiyeti mezarının burada
olmasına neden olmuştur. Bu
özellikle dört mevsim Gelibolu da
inanç turizmine yoğunluk
kazandırmaktadır.
Kent turizminde bir önemli etkende,
kendi adını verdiği yarımada
üzerinde 1915 yılında, Türk ulusunun
destanlaşan ve devleşen milli
savunmasının yarattığı ve adına
Çanakkale Savaşları dediğimiz
tarihin izlerinin bıraktığı kutsal
savaş alanları yerli ve yabancı
turistin ilgisini her yıl artan bir
dolulukla çekmekte ve ziyaret
edilmektedir. Gelibolu savaşları
tarihteki ve dünyadaki önemli ve
özel yerini korumaktadır. 25 Nisan
1915 tarihinde bu topraklarda
yaşananlar yüzyılın en çetin, en
centilmen savaşı olmasına, birçok
acıların yaşanmasına rağmen
şimdilerde barışın adı olması
bizlere ayrı bir gurur vermektedir.
Her sene binlerce Avustralyalı,
İngiliz, Yenizellandalı insan
akınına uğrayan bu topraklar evresel
bir ada ulaşmıştır.
GELİBOLU’DA NE YENİR
Gelibolu gerek Marmara Denizine olan
kıyıları gerekse Egeye olan kıyıları
nedeni ile balık ve deniz ürünleri
tüketimi açısından çok önemlidir.
Çok sayıdaki balık lokantasında,
günün her saati taze balık ve deniz
ürünlerini tadabilirsiniz.
Dilerseniz balığınızı, balık
lokantalarına çok yakın olan balık
pazarından kendiniz seçerek alabilir
lokantalarımızda yaptırıp
Gelibolu’nun eşsiz manzaralarını
seyrederek yiyebilirsiniz.
Gelibolu’nun diğer ünlü yiyeceği
meşhur peynir helvasıdır. Tuzsuz
taze peynirden yapılan bu eşsiz
tatlı yerli halkın
vazgeçilmezlerinden biri olduğu
kadar, ilçemize gelen
z iyaretçilerimizin tatmadan ve
almadan ayrılmadıkları bir
lezzettir. Özellikle balığın
arkasından peynir helvası yenilir ki
kolay hazmedilsin hararet yapmasın.
Gelibolu yeni bir lezzeti de
Gelibolu Mevlevi tatlısıdır. Bu özel
tatlıda değişik bir lezzet olarak
önemlidir. Gelibolu’da balık yeme,
pişirme ve saklama kültürü çok
gelişmiştir. Taze balık mevsimine ve
çeşidine göre gerek geleneksel
yöntemlerle gerekse modern
yöntemlerle pişirilir. Bunun dışında
Gelibolu’da balık ve sardalya
dendiğinde akla gelen diğer önemli
unsurda balık konserveleridir.
Dünyaca ünlü yağlı tuzlu, kızlı
sardalya gibi çeşitleri ile tuzlu
balık yerli halkın sofralarının baş
tacı turistler için değişik bir
lezzet ve hediyeliktir. Palamut ve
torik zamanı yapılan lakerdalar,
uskumru ve kolyoz zamanı limana
dizilen sıra sıra çirozlar
Gelibolu’nun simgesidir.
Gelibolu’ya gelenler Boklu Kebabın
adını duyduklarında biraz şaşkınlığa
uğrasalar da denizden çıktığı gibi
mangala atılan sardalyelerin tadına
baktıklarında bu şaşkınlık lezzetli
bir keyfe dönüşmektedir.
GELİBOLU MESAFELERİ
Çanakkale Hava Limanı: 45 km
İstanbul Hava Limanı: 300 km
İzmir Hava Limanı: 340 km
Truva: 70 km
Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli
Parkı: 30 km
Abide: 45 km
Keşan: 70 km
Çanakkale: 50 km
Bursa: 231 km
Edirne: 178 km
İstanbul: 290 km
İzmir: 231 km
|